Chodziłem po parku, gdzie Henryk Jordan dał przykład pokoleniom wuefistów – rzucił piłkę i zawołał: „Grajcie!”. Szukałem trybun stadionu żydowskiego klubu i załamywałem ręce nad betonozą przy Reymonta. W rogu boiska Zwierzynickiego zrobiłem ładne zdjęcie figurki Matki Boskiej z widokiem na Błonia. Żeby lepiej zobaczyć stadiony Wisły i Cracovii, wszedłem na Kopiec Kościuszki. Zachwyciłem się kamiennym otoczeniem Korony i załamałem ręce, widząc rozbiórkę drewnianej trybuny Wawelu. Usiadłem na tramwajowym fotelu, które dziś służy jako część trybun. Zajrzałem na Borowiankę i rozpadającego się Nadwiślana, stadion Wawelem w tle. Zapraszam na podróż po stadionach Krakowa.
Cracovia
Po opisaniu na blogu stadionowej historii kilkuset klubów stwierdzam, że w przypadek Cracovii jest wyjątkowy w skali Europy. Klub rozgrywa mecze w piątym miejscu, ale wszystkie dzieli kilkaset metrów, a ostatnie przenosiny miały miejsce ponad sto lat temu. Cracovia grała kolejno w Parku im. Henryka Jordana, boisku na Błoniach, torze wyścigów konnych i stadionie zlotowym na skraju Błoń. Od 1912 roku gra, jak to wtedy pisano, na „łąkach zwierzynieckich”. Wtedy zainaugurowano „Park Gier KS Cracovia”.
Stadion Cracovii im. Józefa Piłsudskiego, zbudowany w 2010 roku, słusznie często jest chwalony za odpowiedni rozmiar i dobre wkomponowanie w otoczenie. Obiekt przy ul. Kałuży (ulica z lat 60., wcześniej adres to Al. F. Focha oraz. Al. A. Puszkina) ma 15 tys. miejsc.
Zobacz także: Wimbledon wrócił do domu [Z PODRÓŻY]
Park Jordana
Druga wizyta w Parku Jordana. Na boisku nr XXII 4 czerwca 1906 o 17:30 Czarni Lwów grali ze studentami, a następnie inny lwowski zespół, protoplasta Pogoni, pokonał akademików. Ten ostatni zespół dał zaczyn Cracovii.
Na terenie dzisiejszego Parku, od strony dzisiejszego stadionu Wisły, istniał obiekt Jutrzenki Kraków. Drewnianą trybunę wybudowano w 1922 roku. Istniała przez dekadę. Jutrzenka (klub żydowski), powiązana politycznie z Bundem, rywalizowała z syjonistycznym Makkabi. Na tym obiekcie Jutrzenka rozegrała jedyny sezon w lidze (1926 rok, ostatnie, 14. miejsce).
Zobacz także: Klub, o którym nie słyszałeś, grał na tym londyńskim stadionie przez 140 sezonów [Z PODRÓŻY]
Wisła Kraków
Z dwóch stron – od Parku Jordana oraz Błoń, biorąc pod uwagę kontekst historyczny, to najlepiej położony stadion w Polsce. Niestety, podchodząc bliżej, trudno uwierzyć do jakiej degradacji tu dopuszczono. Dookoła bloki, akademik, hotel. Betonoza kłuje w oczy.
O problemach stadionu przy Reymonta pewnie każdy słyszał. Drogi, niefunkcjonalny, z absurdalnie dużą odległością z trybun do boiska. Organizatorowi meczu trudno zarobić, właściciel wydaje kolejne miliony na poprawki. Pojawił się nawet pomysł zburzenia obiektu i postawienia od nowa.
Zobacz także: Tutaj rozegrano pierwszy mecz w historii [Z PODRÓŻY]
Kolejny raz usiadłem na trybunach przy Reymonta przy okazji meczu Ligi Konferencji Szachtar Donieck – Lech Poznań, gdzie ukraiński zespół był gospodarzem.
Hala Wisły Kraków
Hala z lat 50., niedaleko stadionu Wisły. Przed wojną na działce działał tor wyścigów konnych. Z obiektu Towarzystwa Sportowego Wisła korzystają m.in. koszykarki (25-krotne mistrzynie Polski) i judocy.
Zobacz także: Dwa najbliższe brytyjskie stadiony [Z PODRÓŻY]
Zwierzyniecki i Juvenia
Juvenia powstała w 1906 roku. Pięć lat później dzięki pozyskaniu terenu, Związek Męskiej Młodzieży Przemysłowej i Rękodzielniczej, założył pierwszy stały stadion w Krakowie. Oprócz boiska piłkarskiego powstały korty tenisowe, bieżnię i kręgielnia. Dziś Juvenia ma tylko jedną sekcję – rugby.
Zwierzyniecki założyli w latach 20. piłkarze wykluczeni z Cracovii po imprezowym ekscesie. Ostatecznie, największe sukcesy w Zwierzynieckim odnosili szermierze. Decyzja o przejęciu przez Zwierzynieckiego głównej części obiektu Juvenii zapadła w latach 50.
Zobacz także: Ten człowiek wymyślił ligowy futbol [Z PODRÓŻY]
Boronowianka Kraków
Klub Sportowy Bronowianka powstał w podkrakowskiej wsi. Dopiero sześć lat później teren został włączony do Krakowa. Po wojnie jako Start i Ogniwo drużyna występowała w III lidze. Dziś Boronowianka występuje w okręgówce i zarządza nowoczesnym kompleksem ze stadionem, halą i boiskiem ze sztuczną murawą.
Zobacz także: Wisła w mieście trzech kultur
Garbarnia Kraków
Stadion Garbarni przy Rydlówce stopniowo znika wśród budowanych wokół osiedli. Toczy się spór, czy teren będzie wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Stawka – 100 mln zł.
Obiekt z 1990 roku, kompleksowo przebudowany w latach 2013-16. Główne boisko obrócono o 90 stopni. Należy dodać, że Garbarnia rozegrała 15 sezonów w ekstraklasie a w 1931 roku zdobyła mistrzostwo. Wtedy (dokładnie w latach 1926–1973) Garbarnia grała przy obok Polskich Zakładów Garbarskich ul. Barskiej, w centrum Ludwinowa. W 1948 roku na tym obiekcie odbył się tam dodatkowy mecz Cracovii z Wisłą, który dał Pasom mistrzostwo Polski.
Zobacz także: W tej loży masońskiej powstała piłka nożna [Z PODRÓŻY]
Wieczysta Kraków
Wieczysta to dziś część dzielnicy III Prądnik Czerwony. Wcześniej przysiółek podkrakowskiej wsi Rakowice. W piłkę grano tu w Wieczyszczance, a potem Ostoi. Szkoda, że ta nazwa nie nie zachowała się, bo dla piłkarskiej Europy byłoby to ambitne wyzwanie fonetyczne.
Stadion powstał w 1961 roku. Przełomem dla klubu był 2020 rok i wejście Wojciecha Kwietnia. Seria awansów doprowadziła klub do Ekstraklasy. Co ze stadionem? Miasto nie pali się do wydania 150 mln zł. Opinia publiczna poznała jeden z ciekawych pomysłów na dofinansowanie rządowe. Pod trybuną można zaplanować ponad 500 MDS – miejsc doraźnego schronienia.
Wanda Kraków
Kabel Kraków
Centrum Sportu Parkowa na Krzemionkach, dawniej Stadion Korony. W latach 70. i 80. występowała tu Garbarnia. Po upadku Korony teren przejęło miasto. Kamienne trybunami parę lat temu były ruiną.
W 2024 roku w ramach budżetu obywatelskiego, do użytku oddano dwutorową bieżnię. Zgodnie z wywieszoną na płocie instrukcją, po poliuretanowej nawierzchni biega się w ruchu przeciwnym do wskazówek zegara. Podczas mojej wizyty biegano w przeciwnym kierunku, jak na stadionie.
Zobacz także: Bari. Katedra na pustyni [Z PODRÓŻY]
Nadwiślan Kraków
Stadion z widokiem na Wawel. Pierwszym gospodarzem, od 1919 roku, było Makkabi Kraków. Dziś patronami są Bracia Kotlarczykowie – przedwojenni piłkarze Wisły i reprezentacji. Niestety, stadion z piękną perspektywą na zamek, sypie się i rozpada w oczach.
Zobacz także: Sewilla. Trzy stadiony w stolicy Andaluzji [Z PODRÓŻY]
Tramwaj Kraków
Sztos i groundhoppingowa perełka. Jest tak jak myślicie. Na stadionie klubu tramwajarzy wstawiono siedziska z wycofanych z tras tramwajów.
Klub założony w 1945 roku, od początku wspierany przez Miejska Kolej Elektryczną. W latach 70. po klubie Dębnicki Kraków przejął teren na Dębnikach. Piłkarze grają w ciemnoniebiesko-białych strojach, takich jak historyczne malowanie krakowskich tramwajów
Zobacz także: Stadiony w mieście Vabanku i klubu Antoniego Ptaka [Z PODRÓŻY]
Wawel Kraków
Gdy odwiedzałem krakowskie stadiony w 2013 roku, trybuna Wawelu zrobiła na mnie największe wrażenie. Zbudowana w 1953 roku dla wojskowego klubu dosłownie pachniała historią.
Symbol Wawelu został rozebrany w 2020 roku. Trybunę doprowadzono do ruiny. Urzędnicy tłumaczyli, że grozi katastrofą budowlaną, a położona jest wzdłuż chodnika przy ulicy Głowackiego.
W 2020 roku na antenie Radia Kraków, dyrektor Zarządu Infrastruktury Sportowej zapowiedział, że w w budżecie miejskim na przyszły rok pojawi się propozycja projektu oraz budowy nowej trybuny. Po 5 latach w miejscu trybuny mamy gruzowisko.
Pojawił się też pomysł, by nową trybunę od strony ulicy wyposażyć w lokale usługowe, z których zyski czerpałby klub.
Reasumując, historyczną, unikalną trybunę zlikwidowano. W medialnych publikacjach nie znalazłem wzmianek o oburzonych mieszkańcach. Szkoda, bo zakładam, że w Wielkiej Brytanii z pewnością odbyłyby się protesty i zrobionoby wiele, by trybunę wyremontować.
Zobacz także: Stadion z widokiem na Śnieżkę [Z PODRÓŻY]
Kraków
Więcej wpisów o moich piłkarskich podróżach w tej kategorii.